Centrale thema’s 

Binnenstad

Het coalitieakkoord 2014-2018 heeft van de aanpak van de Hengelose binnenstad een sector– en portefeuille- overstijgend thema gemaakt. De opgave luidt ‘naar een vitale en toekomstbestendige binnenstad van Hengelo’. De ernst en urgentie van wat er in de binnenstad speelt, vraagt om een andere aanpak. Op 28 april 2015 heeft de SCH de eindrapportage “rapport pilot Toekomstbestendige Binnenstad Hengelo” (hierna visie TBH genoemd) aangeboden aan wethouder Elferink. Onze reactie op de visie TBH is: ‘Omarmen, Waarderen en Aansluiten!’ De gemeente heeft met het raadsbesluit over deze visie en nadrukkelijk (beleids-)ruimte geboden aan de partijen om de visie verder om te zetten en antwoorden te vinden op de problematiek van de leegstand en achteruitgang in de Hengelose binnenstad. Gekozen is voor een faciliterende aanpak, waarbij de gemeente vooral verantwoordelijkheid heeft ten aan zien van de openbare ruimte, het beheer en de regelgeving.

Relevante ontwikkelingen en gebeurtenissen in 2016

De herinrichting van een compactere binnenstad en vooral de hoofdwinkelstraten is vertaald in de opdracht om de herinrichting van de Enschedesestraat op te pakken. De projectleiding heeft voorgesteld om het werk rondom het nieuw Stadskantoor te verbinden met het werk aan de Enschedesestraat. Door nieuwe eisen aan de manier van begroten en onduidelijkheid rondom de kosten alsmede dekking is vertraging ontstaan. Inmiddels is aan de OKRA Landschapsarchitecten uit Utrecht een opdracht versterkt om tot een ontwerp te komen.

De provincie Overijssel heeft in 2015 een subsidie van 5 ton beschikbaar gesteld voor het project van de drie Stadsentrees (Industrieplein, Bataafse kamp en Wemenpark). Er zijn ontwerpen en begrotingen gemaakt waarvan het deel Bataafse Kamp al in uitvoering is. De rest volgt in 2017-2018. De Bestuurlijke Opdracht over Verkeer / Een Bereikbare Binnenstad 24/7 is vastgesteld. Er is een speciaal atelier over de fiets in de binnenstad georganiseerd i.s.m. Atelier Overijssel. Daarmee is een basis gelegd voor een betere afsluiting van de binnenstad. In eind januari/februari 2017 start de uitvoering. Het faciliteren van de maatregelen uit de visie TBH vraagt meer voorbereiding dan gedacht. Er is in 2016 veel werk verzet om beter zicht te krijgen op de manier waarop de Hengelose binnenstad beter in de markt gezet kan worden. De inzet kreeg een sterke impuls door de deelname aan het project Retailink. In dit uitwisselingsprogramma vanuit URBACT wordt door Europese steden kennis opgehaald en gedeeld. Hengelo is als deelnemer tevens een casus in deze studie. De casus van Hengelo spitst zich toe op de ‘marketing’ van de binnenstad, met ingrediënten als het ‘DNA van Hengelo’. Stel een identiteitsprofiel op, gebruik de potenties van Hengelo, en benut de talenten van je stad! Een vertaling kan bijv. een bidbook zijn, een acquisitie instrument om ondernemers/winkels te interesseren voor Hengelo. In dit project is naast de gemeente en de SCH ook Bureau Hengelo actief. In samenhang met dit speerpunt heeft Hengelo op 30 mei 2016 haar handtekening gezet voor de aansluiting op de landelijke Retailagenda.

Door een groep studenten van de Saxion Hogeschool is binnen het thema ‘De stad van morgen’ een project uitgevoerd over de ruimtelijke en functionele eisen voor aanloopstraten met het oog het gewenste profiel ( hospitality-mix) en dat met het oog op wensen rondom herinrichting en overige (ruimtelijke) ingrepen. Deze studie is 20 januari 2017 gepresenteerd aan de opdrachtgever en zal vervolgens ook aan de Hengelose stakeholders worden opgeleverd.

Aanpak van de leegstand door stedelijke herverkaveling, actief wegbestemmen en verevenen is ook een speerpunt van de gemeentelijke inspanningen. Het college heeft het idee voor een vereveningsfonds opgepakt en de raad heeft er mee ingestemd hiervoor €400.000 uit te trekken voor de periode 2016-2019. In het najaar van 2016 is over deze aanpak uitgebreid gediscussieerd in het college en tijdens de politiek markt. Duidelijk is dat zonder een concrete businesscase hiervoor geen voorstel aan de raad kan worden gedaan. Inmiddels heeft de provincie aan de HMO een werkkapitaal 3 miljoen euro verstrekt bedoeld voor de herstructurering van binnensteden in de provincie.

De BIZ voor winkeliers is een feit en zal ook voor de komende 4 jaar worden voortgezet. Onderdeel van de afspraken is een ‘level’-agreement’ voor de kwaliteit en onderhoud van de openbare ruimte. Begin december is bekend geworden dat het initiatief om een aparte BIZ voor vastgoedeigenaren van de grond te krijgen het net niet heeft gehaald. De initiatiefnemers hebben echter wel besloten als groep verder te gaan in een samenwerking met de SCH. Wij zullen deze groep als stakeholder betrekken bij de vraagstukken van herstructurering, leegstand en verevening.

In de afgelopen periode is veel tijd gestoken in het overleg met de provincie over de aanpak van de leegstand en het ondersteunen van lokale initiatieven. Dit heeft geleid tot het opzetten van een Stadswerkplaats, en financiële ondersteuning van lokale initiatieven middels zogenoemde stadscheques. De Hengelose Stadswerkplaats 074 is inmiddels op 17 juni jl. geopend in het bijzijn van gedeputeerde Van Haaf van de provincie Overijssel. De gemeente Hengelo ontvangt als ‘tussenpersoon’ €25.000 euro over een periode van 3 jaar voor de exploitatie van een Stadswerkplaats 074 alsmede 10 Stadscheques van €2.500 voor de ondersteuning van lokaal initiatieven. Inmiddels is al het overleg over de binnenstad van de gemeente Hengelo verhuisd naar het pand aan het Schouwburgplein 2. De SCH heeft de exploitatie op zich genomen. De stadswerkplaats is bedoeld als bindende factor tussen inwoners, ondernemers en iedereen die daarin wat wil betekenen voor de binnenstad.

In september diende zich een nieuw initiatief aan: een schaatsbaan met randvoorzieningen met als naam ‘Winterworld’. Het is mede door de inspanningen van de SCH gelukt om Winterworld naar de binnenstad te halen. Er is eenmalig een subsidie van €20.000,- via Bureau Hengelo verstrekt als aanjaarbudget zodat er ook mogelijkheden zijn voor openbare of laagdrempelige toegankelijkheid. Uit de evaluatie begin januari is gebleken dat Winterworld ook de komende jaren door wil gaan in Hengelo.

De pilot Spontane Binnenstad is een samenwerking tussen de Netwerkstadgemeenten en de provincie Overijssel. De pilot ondersteunt maatschappelijke initiatieven die de transformatie van onze binnensteden op positieve wijze beïnvloeden door voorbeeldwerking. Hengelo heeft hiervoor in totaal 3 initiatieven gehonoreerd. De eerste twee in 2015 te weten de GameChange Karavaan (een project van Trimotion BV) en de Pastoriestraat. In 2016 is het initiatief ‘HeArtLane’ gericht op kunst in de openbare ruimte ter ondersteuning van de transformatie gehonoreerd. De komende 3 jaar worden tijdens meerdaagse activiteiten, projecten gepresenteerd aan het Hengelose publiek en wordt het culturele aanbod meer met elkaar verbonden. Vanuit de GameChange Karavaan is krachtig meegewerkt aan de totstandkoming van de Stadswerkplaats 074. Ook is door deze partij een verbinding gelegd met de Hogeschool Arnhem-Nijmegen, waardoor 6 studentengroepen civiele techniek inspiratieplannen hebben gemaakt voor de Hengelose binnenstad. Met de Stichting Pastoriestraat is heel nauw samengewerkt om hun 11-punten plan te realiseren. Inmiddels is het café het Neutje heropend en is herinrichting van het pleintje aanstaande.

Over de samenwerking met de stakeholders kunnen we zeggen dat er in 2016 wel stappen zijn gezet maar dat door het besluit over het terrassenbeleid er ook veel in de relatie met SCH en Horeca gerepareerd moest worden.