Programma 7 Bestuur, Veiligheid en Openbare Orde 

Maatschappelijke trends

  • Uit de recente veiligheidsanalyse blijkt dat de leefbaarheid en veiligheid feitelijk redelijk constant lijkt te zijn. Echter, in omliggende en vergelijkbare steden verbetert de leefbaarheid en veiligheid. De relatieve leefbaarheids- & veiligheidspositie van de gemeente Hengelo is dus aan het verslechteren.
  • Evenementenveiligheid: recente gebeurtenissen vragen om meer aandacht voor professionalisering van evenementenorganisatoren en overheden. De komende tijd is er aandacht nodig om de nieuwe en aanscherpte verantwoordelijkheden op een goede manier te borgen zonder daarbij in een regelreflex te schieten.
  • Transformatie zorg: de transities en transformatie brengen meer casuïstiek onder gemeentelijke regie. Hieronder ook complexe casuïstiek met, in sommige gevallen, een uitstraling naar de openbare orde. Door de uitbreiding van de gemeentelijke verantwoordelijkheid op het gebied van jeugd en zorg is het aantal bevoegdheden van de burgemeester toegenomen.
  • Ondermijning van bevoegd gezag, openbaar bestuur en rechtsstaat: belangrijke voorbeelden hiervan zijn de landelijke aanpak van Outlaw motorgangs als Hells Angels en Satudarah en de gecoördineerde aanpak van drugsproductie in Brabant. Ook de PGB-fraude is een belangrijke vorm van ondermijning. Door aanpakken in steden en regio’s, de sterkere landelijke aansturing van de politie en het Openbaar Ministerie, vraagt dit om een actievere rol van gemeenten.
  • Polarisatie in de samenleving: in maatschappelijke debatten is een verscherping en polarisatie waar te nemen. Ook mondiale ontwikkelingen zoals de strijd tegen terreur heeft zijn weerslag op lokale gemeenschappen. Dit vraagt ook in Hengelo extra inzet om goede verbinding te behouden.
  • De afdeling Burgerzaken staat voor ingrijpende veranderingen op verschillende vlakken. Eén van de belangrijkste is (nog steeds) de toenemende digitalisering. Op korte termijn vinden bijvoorbeeld experimenten plaats met het digitaal aanvragen van rijbewijzen bij de RDW. Ook wordt er onderzoek gedaan naar het digitaal aanvragen van reisdocumenten.
  • Maar er zijn meer ontwikkelingen. Het is alleen nog onzeker wanneer en in welke vorm die in de praktijk worden gebracht. Wel is duidelijk dat het aantal baliebezoeken en telefonische klantcontacten op termijn zal afnemen en dat routinewerk grotendeels verdwijnt. Frontofficemedewerkers krijgen in de toekomst vooral te maken met aanvragen die speciale aandacht vereisen of met burgers die vastlopen in het digitale proces. En de backoffice krijgt meer werk. Omdat de complexiteit van het werk toeneemt, vereist dat – meer dan ooit tevoren – hostmanship en vakmanschap. Hoewel anticiperen op dit moment nog moeilijk is, willen we medewerkers toch alvast bewust maken van de op stapel staande ontwikkelingen en de gevolgen daarvan voor hun werkzaamheden. Want voor de toekomstige inzetbaarheid van (met name) de frontofficemedewerkers is verdere ontwikkeling van professionaliteit en vakmanschap noodzakelijk.
  • Vluchtelingenproblematiek: de toestroom van vluchtelingen is een landelijk vraagstuk waar ook in Hengelo invulling aan wordt gegeven. Door de vluchtelingenproblematiek neemt het aantal eerste inschrijvingen en het aantal verhuisbewegingen van (minder goed gedocumenteerde) vreemdelingen toe. Een groeiend aantal buitenlandse brondocumenten wordt ingeleverd t.b.v. de basisregistratie personen (BRP). Deze inwoners zijn minder vaardig in het voldoen aan de wettelijke verplichtingen. Er moeten dus meer controles worden ingericht om de BRP actueel te houden.
  • Ontwikkelingen in het personen- en familierecht: door de recentelijk veranderde wetgeving op het gebied van lesbisch ouderschap en transgenders is de advisering op het gebied van het personen- en familierecht ingewikkelder geworden. Ook is er opnieuw een staatscommissie aan het werk om nog meer veranderingen in het personen- en familierecht voor te bereiden.
  • Burgers, bedrijven en instellingen verwachten dat vragen goed en snel beantwoord worden en dat ze daarmee op één punt terecht kunnen. Het liefst ook buiten de reguliere openingstijden en bij voorkeur op meerdere manieren: in persoon, per telefoon, internet, e-mail of via social media. De voorkeur wordt bepaald door het type product. Standaardproducten zoals het aanvragen van een uittreksel of aanvragen van een uitwegvergunning zullen vooral via het digitale kanaal afgenomen worden. Hierbij is de snelheid en duidelijkheid van levering het belangrijkste. De burgers, bedrijven en instellingen verwachten van de gemeente dat ze geholpen worden bij het bepalen van welke producten ze in een bepaalde situatie nodig hebben. Dit houdt in dat de burgers, bedrijven en instellingen niet langer zelf hiernaar opzoek moeten gaan.
  • Burgers, bedrijven en instellingen begeven zich steeds meer in digitale sociale netwerken. Het starten van een publieke opinie is eenvoudig. Deze sociale netwerken zorgen voor andere wijzen van communiceren met de burgers, bedrijven en instellingen.
  • De rol van de gemeente verandert naar een verbinder tussen partijen in plaats van initiator of regisseur. De producten en diensten die de gemeente dient te leveren zullen steeds vaker en waar mogelijk via co-creatie met de burgers, bedrijven en instellingen worden geleverd.
  • Aan de hand van de ontwikkelagenda Lokale Democratie 2017 – 2022 gaat de gemeenteraad samen met inwoners en organisaties invulling geven aan hun eigen agenda. Het betreft hier de veranderende manier van samenwerken met en in de stad. Ook de nieuwe Omgevingswet vraagt een andere rol voor de gemeenteraad.
  • Digitalisering, met name het informatiserende onderdeel, heeft een enorme vlucht genomen. Daardoor hebben burgers, bedrijven en instellingen hogere verwachtingen en stellen zij meer eisen aan de digitale dienstverlening van gemeenten. Ook de Digitale agenda 2020 stelt richtlijnen en afspraken op het gebied van digitale dienstverlening. Een gestructureerde en samenhangende aanpak is noodzakelijk.
  • De rol van de gemeente komt de komende jaren steeds meer te liggen bij het voeren van de regie om mensen te activeren en te ondersteunen op weg naar zelfredzaamheid, waarbij de menselijke maat een belangrijk uitgangspunt is.