Programmarealisatie 

Ruimtelijke Ontwikkeling en Mobiliteit

Aanspreekpunt bestuurlijk: Wethouder Bron en Elferink
Betrokken sector(en):Fysiek
Aanspreekpunt(en) ambtelijk:Henk Jan Tromp

De gemeente zorgt ervoor dat er in Hengelo woningen, kantoren, winkels en bedrijfsruimtes gebruikt en gebouwd worden en dat infrastructuur wordt aangelegd. Dit draagt bij aan een duurzaam, leefbaar en veilig woon-, werk- en leefklimaat van Hengelo. Om dit te bereiken wordt er nauw samengewerkt met de vier O’s (Onderwijs, Onderzoek, Overheid en Ondernemers) in Twente, woningcorporatie Welbions en andere gemeenten. De gemeente richt zich daarbij op de vragen van de klanten en is daarbij flexibel. Hier vindt een afweging plaats tussen het individuele en het algemene belang. Er is aandacht voor de samenhang tussen visie en beleid, strategie en programmering en ontwikkeling waarbij dat steeds meer samen wordt gedaan met de (georganiseerde) burgers, bedrijven en maatschappelijk organisaties.

Relevante beleidsnota’s

  • Omgevingsvisie Overijssel (2009)
  • Ontwikkelagenda Netwerkstad Twente
  • Structuurvisie Hengelo 2030
  • Regionale woonvisie (2015)
  • Woonvisie Hengelo 2012-2020
  • Regionaal verkeers- en vervoersplan
  • Bedrijven en kantorenvisie Netwerkstad (2011)
  • Stadsrandenvisie Netwerkstad Twente (2011)
  • Beleidsnota Cultureel erfgoed 2014-2022
  • Beleidsnota Autoparkeren Hengelo 2008-2012 en de evaluatie parkeerbeleid 2010

51. Ruimtelijke ontwikkeling

Activiteit: Structuurvisie opstellen

Omgevingsvisie: De wetgeving op het gebied van de ruimtelijke ordening gaat de komende jaren wijzigen. De in te voeren Omgevingswet moet een groot aantal wetten gaan vervangen. De structuurvisie zoals wij die nu kennen zal vervangen worden door de Omgevingsvisie. De omgevingsvisie is een strategische visie voor de lange termijn voor de gehele fysieke leefomgeving. De omgevingsvisie heeft betrekking op alle terreinen van de fysieke leefomgeving. Een omgevingsvisie gaat onder andere in op de samenhang tussen ruimte, water, milieu, natuur, landschap, verkeer en vervoer, infrastructuur en cultureel erfgoed. Begin 2017 is een ambitiedocument opgesteld over de invoering van deze nieuwe wet en is een pilot omgevingsvisie uitgevoerd. Aan de hand hiervan is een implementatieplan voor de invoering van de Omgevingswet in de gemeente en een impactanalyse opgesteld. Inmiddels is de invoering van de Omgevingswet uitgesteld naar 2021 (oorspronkelijke invoering 2019). Daarmee hebben gemeenten meer tijd om zich voor te bereiden op de implementatie.

Activiteit: Ruimtelijke visies en strategieën op planologisch gebied maken en stedenbouwkundige plannen ontwerpen

Strategisch programmeren wonen: conform de woonvisie is toegewerkt naar minder woningbouwcapaciteit in harde bestemmingsplannen waardoor ruimte in de programmering is ontstaan voor nieuwe initiatieven. De nieuwe initiatieven zijn gericht op het versterken van de kwaliteit van de bestaande stad (transformatie, herstructurering). Hiervoor zijn in 2017 de volgende acties opgepakt:

  • De regionale woonafspraken zijn geactualiseerd. In het RWP (regionale woonprogrammering) is de woningbouwbehoefte geactualiseerd. De behoefte bestaat uit de geactualiseerde huishoudensprognose aangevuld met aantoonbare sloopopgave. Omdat prognoses gepaard gaan met enige onzekerheid hebben de gemeenten in Twente de afspraak gemaakt te werken met een bandbreedte.
  • De harde plancapaciteit (inclusief uitwerkingsplichten en wijzigingsbevoegdheden) zijn per gemeente geactualiseerd. Alle gemeenten in Twente hebben hun harde plannen grondig geïnventariseerd en ingevuld in de Overijsselse planmonitor.
  • De nieuwe inzichten uit het RWP zijn verwerkt in de gemeentelijke woonprogrammering welke vastgelegd zijn in een geactualiseerde lijst met woningbouwprojecten voor de komende 10 jaar.
  • Het kwalitatief afwegingskader uit de woonvisie is actief toegepast op nieuwe initiatieven. Naar aanleiding van de ervaringen opgedaan bij de toepassing wordt het kader begin 2018 op een aantal punten aangepast.
  • Er is in 2017 niet gewerkt aan een actief intrekkingenbeleid (vergunning en bestemming) voor projecten die niet van de grond komen en projecten die niet meer aansluiten bij de behoefte.

Strategisch programmeren bedrijven en kantoren: in regionaal verband is gewerkt aan de programmering van werkgebieden. Begin 2017 is de programmering regionaal vastgesteld. (zie ook programma 1 onderdeel economie).

Ontwikkelagenda: in 2017 is uitvoering gegeven aan de samenwerkings- en investeringsafspraken uit de ontwikkelagenda Netwerkstad. De Hengelose projecten reconstructie Enschedesestraat en ontsluiting HighTechcampus Haaksbergerstraat zijn in 2017 gereed gekomen. De reconstructie en ontsluiting van de Haaksbergerstraat aan de westzijde is door kostenvoordelen meegevallen t.o.v. de begroting. Het restant van de verkregen subsidie Netwerkstadagenda zal, met instemming van de netwerkstadpartners, aangewend worden voor de realisatie van de 2e fase. Het betreft de upgrading van de ontsluiting aan de Zuidzijde. De oorspronkelijke scope van het project wordt daarmee benut. De plus voor Netwerkstad Twente is de verbeterde bereikbaarheid van een belangrijke economische werkgebied voor Twente.

Skatepark: Er is in samenspraak met het Skatelab, de NS, het Waterschap Vechtstromen en de gemeente een voorlopig ontwerp opgesteld voor het Industrieplein. De kosten van de herinrichting worden gedekt door de gezamenlijke partijen. De realisering is voorzien in 2018.

Activiteit: Bestemmingsplannen maken

Bestemmingsplannen: In 2017 was er een aantal bestemmingsplannen, dat niet voldoet aan de actualisatieplicht. Dit betreft drie bestemmingsplannen (Tuindorp, Noord en Vooroorlogse wijken, deel 2) waarvan de actualisatie is vertraagd; negen bestemmingsplannen, waarbij nog niet is gestart met actualisaties (reden: een aantal ontwikkelingen in die gebieden is nog onvoldoende duidelijk om al een bestemmingsplan te kunnen opstellen (zoals locaties Kristenbos, omgeving Dalmeden, omgeving (Laan) Hart van Zuid); en er is sprake van twee witte gebieden, waarvoor er geen bestemmingsplan is (Marskant en het Brouwerijterrein). Dit zijn ontwikkelgebieden waarvoor de afgelopen jaren onduidelijk is gebleven welke bestemming er op gelegd moet worden.

In zijn totaliteit kent Hengelo 86 bestemmingsplannen, waarvan er dus 74 plannen actueel zijn.

Naast het werken aan bestemmingsplannen voor de realisatie van specifieke projecten, is hard gewerkt aan de actualisatie van de bestemmingsplannen die op grond van de wettelijke verplichting opnieuw vastgesteld dienden te worden. Daarbij wordt gebruik gemaakt van alle beschikbare instrumenten op het vlak van flexibiliteit. Hierbij valt te denken aan wijzigingsbevoegdheden of mogelijkheden voor binnenplanse afwijking van het bestemmingsplan.

Pilot Omgevingsvisie: in 2017 is voor een deel van de Noordelijke Kanaalzone op basis van co-creatie met betrokkenen uit het betreffende gebied een proefomgevingsvisie opgesteld.

Verbeterplan: De conclusies uit de externe audit processen keten RO (ruimtelijke ontwikkeling) van het bureau BMC (d.d. januari 2017) hebben geleid tot een verbeterplan Keten RO. De aandachtspunten die hieruit voortvloeien zijn geïmplementeerd in het werk- en planningsproces bij het opstellen van bestemmingsplannen.

Activiteit: Woonvisie opstellen gericht op voldoende woningen en een evenwichtige en rechtvaardige verdeling van woningen

In 2017 zijn er 286 woningen gerealiseerd. Dat is een forse stijging ten opzichte van voorgaande jaren. De helft van dit aantal woningen is gerealiseerd in transformatieprojecten.

De woningbouw zit daarmee weer sterk in de lift. Op grond van het woningbouwprogramma voor 2018 en verder kan deze stijgende lijn de komende jaren worden vastgehouden.

Voorwaarde daarvoor is wel dat de markt het tempo kan bijhouden.

Verduurzaming woningvoorraad (green deal over energie en toegankelijkheid): Het energieloket is voortgezet en heeft uitvoering gegeven aan het regionale programma duurzaam thuis Twente. Hierbij is gebruik gemaakt van vrijwillige wooncoaches die ingezet kunnen worden bij vragen van inwoners over de inzet van subsidies en duurzaamheidsmaatregelen.

Woonservicegebieden: Arrangementen voor wonen, zorg en welzijn zijn ontwikkeld in Klein Driene, Berflo Es en vanaf 2017 ook binnenstad. Zie programma 3 Thuis in de buurt voor meer informatie.

Prestatieafspraken Welbions: Er zijn in het kader van de prestatieafspraken met Welbions o.a. afspraken gemaakt over de betaalbaarheid en beschikbaarheid van sociale huurwoningen. Daarnaast is met Welbions en de gemeente Borne afgesproken om in 2018 een verdiepend onderzoek te doen naar de betaalbaarheid en beschikbaarheid.

Er wordt ingezet aan de aanbodkant op de realisering van woningen ter bevordering van de doorstroming. Verder is ingezet op de realisering van tijdelijk aanbod. Hiervoor heeft Welbions aan de Marskant woonruimte voor ZZP’ers gerealiseerd. Verder zijn een groot aantal transformatieprojecten opgeleverd, o.a. Waarbeekschool, 21 appartementen Enschedesestraat, Tuindorpstraat, Geerdinksweg.

Activiteit: Beleid maken en adviseren voor onderhoud van monumenten, archeologie en cultuurhistorie

Puienfonds: De Puiencommissie heeft afgelopen jaar veel plannen besproken met eigenaren van verschillende winkelpanden in de binnenstad. De focus verschuift van de pui op de begane grond naar de totale voorgevels van de panden.Enkele plannen welke in 2017 beoordeeld zijn, zullen in 2018 tot uitvoering worden gebracht bijvoorbeeld pand Bischoff.

Reclame: Reclamevoering heeft grote invloed op de beleving en uitstraling van panden in de binnenstad. Er zijn nog maar weinig kenmerkende (neon)reclames over uit de wederopbouwperiode. Om hiervoor extra aandacht te genereren is de neonreclame ‘RESTAURANT’ weer hersteld en brandt de neon tekst weer elke avond.

Cultureel Erfgoed: In 2017 zijn de voorbereidende werkzaamheden uitgevoerd om de Erfgoedverordening, Archeologische verwachtingenkaart en Cultuurhistorische waardenkaart te laten vaststellen. De Monumentencommissie heft samen met de gemeente waardevolle panden geselecteerd en een informatie avond voor eigenaren georganiseerd. Diverse plannen voor herbestemming zijn in samenwerking met de Monumentencommissie voorbereid en in uitvoering. Plannen voor de verbouwing van Badhuis en Ariënsschool zijn een belangrijke fase verder gekomen; de ontwikkelaar heeft het plan om het gebied Badhuis-Ariënsschool te ontwikkelen tot woningbouwlocatie. Daarnaast zijn de fundamenten van huize Wilbert ontdekt, ingemeten en gefotografeerd. In het Tuindorp ’t Lansink zijn karakteristieke panden en tuinmuren aangewezen. Enkele daarvan zijn gerestaureerd waarbij subsidie is verstrekt. Door goede bouwkundige aanpassingen hebben een aantal panden de status ‘karakteristiek’ behaald.

ActiviteitOmschrijving activiteitLastenBaten
51AStructuurvisie opstellen.245.08866.000
51BRuimtelijke visies en strategieën op planologisch gebied maken en stedebouwkundige plannen ontwerpen. 514.69630.188
51CBestemmingsplannen maken.451.147214.010
51DWoonvisie opstellen gericht op voldoende woningen en een evenwichtige en rechtvaardige verdeling van woningen706.694199.771
51EBeleid maken en adviseren voor onderhoud van monumenten, archeologie en cultuurhistorie.6.1585.692
51FBasisregistratie adressen en gebouwen (BAG), de topografische kaart Hengelo en geografische databases beheren en onderhouden en vastgoed- en geo-informatie inwinnen, beheren, analyseren en presenteren 355.3412.905
    
  2.279.124518.567

52. Omgevingsvergunning

Activiteit: Omgevingsvergunningen verstrekken zoals rond bouw, verontreiniging, brandveiligheid en bomen kappen

Omgevingsvergunning: In 2017 zijn er 802 omgevingsvergunningen behandeld, waarvan 26 met een uitgebreide procedure. Dit ten opzichte van 737 in 2016 waarvan 29 met een uitgebreide procedure. Het aantal vooroverleggen is ook gestegen van 118 in 2016 naar 126 in 2017.

De uitvoering van de milieutaken door de RUD (regionale uitvoeringsdienst) is opgeschoven van het jaar 2018 naar 2019. De uitvoering is in 2017 nog door de gemeente gedaan en dit zal in 2018 ook het geval zijn.

Per 1 januari 2017 is de Flora- en Faunawet ingetrokken. De Wet Natuurbescherming is er voor in plaats gekomen. Het verwachte extra werk is echter niet aan de orde nu er geen verplichte aanhaking is tussen de Wet Natuurbescherming en de Wabo.

Bomenverordening: De bomenverordening wordt naar verwachting in kwartaal 2 van 2018 vastgesteld. Deregulering is daarbij nog steeds het uitgangspunt. In 2017 zijn er 229 vergunningen verleend waarbij kap een onderdeel was. De verwachting is dat dit in 2018 sterk zal afnemen.

Activiteit: Toezicht houden op naleving van omgevingsvergunningen en handhaven

Er zijn bij 157 in aanbouw zijnde objecten controles uitgevoerd. In situaties waarbij is geconstateerd dat werd afgeweken van de verleende vergunning(en) is handhavend opgetreden. De instrumenten die zijn toegepast zijn het stilleggen van de bouwwerkzaamheden of het middels een last onder dwangsom afdwingen dat afwijkingen ongedaan werden gemaakt.

Activiteit: Toezicht houden op milieuregelgeving en uitvoering bodemsaneringen

Meldingen milieu/bodem: er zijn meer meldingen binnen het Besluit Bodemkwaliteit binnengekomen. Dit betreft meldingen voor depotvorming en voor toepassen bouwstoffen of grond op grond van Besluit bodemkwaliteit. In de eerste jaren na de invoering van het Besluit bodemkwaliteit stegen de meldingen explosief. Mede door een afname van bepaalde bouwprojecten is het laatste jaar het aantal meldingen weer gedaald. Er is wel voldoende bekendheid bij de verschillende partijen.

Er is de laatste twee jaar door toezichthouders meer aandacht besteed aan grondopslagen ter plaatse van een inrichting (besluit melden bedrijfsafvalstoffen en gevaarlijke afvalstoffen).

Meer bekendheid blijven geven aan afvalstoffenwetgeving en administratie hiervan (besluit melden bedrijfsafvalstoffen en gevaarlijke afvalstoffen).

ActiviteitOmschrijving activiteitLastenBaten
52AOmgevingsvergunningen verstrekken zoals rond bouw, verontreiniging, brandveiligheid en bomen kappen.1.362.9502.334.799
52BToezicht houden op naleving van omgevingsvergunningen en handhaven.736.4289.044
  2.099.3772.343.843

53. Bereikbaarheid

Activiteit: Beleid maken over verkeer en vervoer, verkeersvoorzieningen ontwerpen en verkeersadvies geven

Fiets: er zijn veel projecten zijn uitgevoerd om het verplaatsen per fiets aantrekkelijker te maken:

  • grote delen van de fietssnelweg F35, de drager van het fietsnetwerk in Twente, zijn aangelegd;
  • de fietsflat (stalling) bij het NS Station is gerealiseerd en wordt goed gebruikt en gewaardeerd;
  • op veel wegen is het fietscomfort, veiligheid en doorstroming verbeterd (vrijliggende fietspaden in rood asfalt); Westtangent, Deurningerstraat, Vosboerweg-Westermaatsweg (aftakking F35)
  • op een aantal kruispunten is de afstelling van de verkeerslichten ten behoeve van de fietser verbeterd of is een nieuwe VRI installatie geplaatst. Er zijn o.a. wachttijdvoorspellers voor fietsers toegevoegd, evenals extra fietsdetectie, waardoor fietsers eerder groen kunnen krijgen. Hiernaast zijn verkeersregelprogramma’s uitgebreid met fietsprioriteit om wachttijden voor fietsverkeer te beperken.

Auto: Ten behoeve van het autoverkeer zijn de volgende projecten uitgevoerd:

  • de Westtangent, Enschedesestraat, Deurningerstraat, Vosboerweg en Mozartlaan zijn gereconstrueerd;
  • de aansluiting High Tech Systems Park is gerealiseerd;
  • de Laan Hart van Zuid nadert zijn voltooiing;
  • de Boekelosebrug wordt aangelegd.

 

Goederenvervoer: met betrekking tot het goederenvervoer speelden in 2017 de volgende zaken:

  • de verdieping van de Twentekanalen waardoor grotere schepen Hengelo kunnen bereiken, is voorbereid en met de realisatie daarvan wordt gestart;
  • De Westtangent (met relatief veel vrachtverkeer) is gereconstrueerd;
  • Er is een aanwijzingsbesluit genomen om parkeren van grote voertuigen te reguleren op plaatsen binnen de bebouwde kom.

 

Verkeersveiligheid: in het kader van de verkeersveiligheid zijn de volgende maatregelen genomen:

  • de Binnenstad is verder autoluw gemaakt;
  • vele kleinschalige maatregelen zijn genomen, die bijdragen aan de verkeersveiligheid en leefbaarheid in buurten en wijken;
  • de verkeersongevallenconcentraties zijn aangepakt, waaronder recent de Deurningerstraat inclusief de rotonde ter hoogte van de Sloetsweg.

 

Activiteit: Beheren en onderhouden van bebordingen en straatnaamborden

Op diverse locaties zijn straatnaamborden en verkeersborden vervangen.

Activiteit: Beleid maken over openbaar vervoer (OV) en onderhouden van OV-systemen

Openbaar vervoer: in 2017 speelden de volgende zaken:

  • Uitbreiding van het OV-netwerk blijkt niet haalbaar. Desondanks kent Hengelo nog een goed functionerend OV-netwerk.
  • Daarnaast weet Hengelo zich meer en meer te profileren als "Centraal Station van Twente".
  • Het tracé Hengelo – Zwolle is geëlektrificeerd en er gaat binnenkort een sneltrein rijden (Keolis).
  • De treinverbinding Hengelo - Bad Bentheim heeft het weliswaar niet gehaald maar daarvoor in de plaats komt een verbinding Hengelo – Bielefeld; de RB61.
  • De Laan Hart van Zuid, HOV-as, nadert zijn voltooiing.
  • De Enschedesestraat HOV-as inclusief kruising Kuipersdijk is gereconstrueerd
  • Een Park&Ride parkeergarage is gerealiseerd
  • Het Industrieplein wordt gereconstrueerd, waarbij busvervoer voor de NS evenals taxi’s een goede voorziening krijgen.

Activiteit: Beheren en exploiteren van blauwe zones, het betaald parkeergebied en parkeergarage De Beurs

Parkeren: de afname van de parkeercapaciteit wordt onderdeel van het integraal actieplan voor een vitale binnenstad 2017 – 2021, onderdeel bereikbare binnenstad. De evaluatie van de exploitatie en het beheer van parkeergarage De Beurs is uitgesteld i.v.m. hoger beroepschrift i.r.t. parkeergarage De Beurs

Experimenteren met parkeren wordt onderdeel van het Integraal actieplan voor een vitale binnenstad, onderdeel bereikbare binnenstad.

ActiviteitOmschrijving activiteitLastenBaten
53ABeleid maken over verkeer en vervoer, verkeersvoorzieningen ontwerpen en verkeersadvies geven.751.802-53.964
53BBeheren en onderhouden van bebordingen en straatnaamborden.414.59655.692
53CBeleid maken over openbaar vervoer (OV) en onderhouden van OV-systemen.346.6399.301
53DBeheren en exploiteren van blauwe zones, het betaald parkeergebied en parkeergarage De Beurs.1.529.2361.913.880
  3.042.2731.924.910
5 Ruimtelijke ontwikkeling en Mobiliteit
Exploitatie, bedragen x € 1.000Begroting 01-01-2017Gewijzigde begroting 2017Rekening 2017
Resultaat voor bestemmingLASTEN (excl. mutaties reserves)-6.848-7.480-7.421
BATEN (excl. mutaties reserves)4.1584.2734.787
Totaal-2.690-3.207-2.633
Resultaat na bestemming-2.690-3.207-2.633