Paragrafen 

Weerstandsvermogen & risico’s

Inleiding

De gemeente Hengelo hecht aan financiële robuustheid en aan het bewust omgaan met risico’s. Dat is ook een wettelijke verplichting die voortkomt uit het in 2015 aangescherpte Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). Die wettelijke verplichting heeft als achtergrond dat de financiële positie van de gemeente voor het gemeentebestuur (en samenleving) kenbaar en inzichtelijk moet zijn. De maatschappij verwacht van gemeenten dat zij tijdig inspelen op maatschappelijke ontwikkelingen en dat zij de hiermee gepaard gaande risico’s beheersen.

De gemeenteraad heeft tot taak om erop toe te zien dat deze verantwoordelijkheid in voldoende mate wordt ingevuld. De begroting en de jaarrekening dienen om die reden een paragraaf Weerstandsvermogen en Risicobeheersing te bevatten, met daarin zowel een overzicht van de aard en omvang van risico’s die de gemeente loopt, als een kwantitatief inzicht in de weerstandscapaciteit waarmee de risico’s kunnen worden opgevangen.

Met ingang van de begroting 2016 en het jaarverslag 2015 is de paragraaf Weerstandsvermogen en Risicobeheersing uitgebreid met de kengetallen voor de netto schuldquote, de netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen, de solvabiliteitsratio, de grondexploitatie, de structurele exploitatieruimte en de belastingcapaciteit. De paragraaf moet daarnaast voorzien in oordeelsvorming over de onderlinge verhouding tussen deze kengetallen in relatie tot de financiële positie. Tenslotte moet de gemeente een risicobeleid en normatieve criteria opstellen voor de mate van interne beheersing die wordt nagestreefd.

De bijdrage van goed risicomanagement is dat de organisatie op een effectieve en efficiënte wijze heeft leren omgaan met een onzekere toekomst. Dit risicobeleid strekt zich ook uit tot de maatschappelijke partners.

Beleidsnotities

Doelen

Indicatoren

Belangrijkste risico’s

Kengetallen

jaarverslag begrotingjaarverslag
 201620172017
netto schuldquote230,00%260,00%206,00%
netto schuldquote gecorrigeerd80,00%86,00%73,00%

De netto schuldquote geeft de verhouding weer tussen het vreemde vermogen (opgenomen)en het saldo van de jaarrekening; bij de gecorrigeerde schuldquote wordt het saldo van opgenomen en uitgegeven financiering in aanmerking genomen. Het grote verschil tussen beide cijfers wordt veroorzaakt doordat in Hengelo de financiering van woningbouwcorporaties tot 2014 door de gemeente werd aangetrokken en doorverstrekt aan de corporaties. De netto schuldquote is daarmee de hoogste van Nederland. De gecorrigeerde schuldquote ligt net boven het landelijk gemiddelde. Met name door aflossingen op leningen, zowel opgenomen als uitgegeven, loopt de schuldquote fors terug.

jaarverslag begrotingjaarverslag
 201620172017
solvabiliteitsratio5,00%6,00%6,00%

De solvabiliteitsratio geeft het aandeel van het eigen vermogen weer in een percentage van het balanstotaal. Deze ratio geeft inzicht in de mate waarin de gemeente in staat is aan zijn financiële verplichtingen te voldoen. Er is, m.n. door het rekeningresultaat, sprake van een lichte verbetering.

jaarverslag begrotingjaarverslag
 201620172017
grondexploitatie43,64%30,99%26,64%

Dit kengetal geeft weer hoe de waarde van de grond zich verhoudt tot de totale gemeentelijke baten.

jaarverslag begrotingjaarverslag
 201620172017
structurele exploitatieruimte-2,30%0,00%-1,10%

Voor de berekening van de structurele exploitatieruimte worden de baten en lasten gezuiverd van de incidentele componenten. De jaarrekening 2017 laat in structurele zin dus een tekort zien.

jaarverslag begrotingjaarverslag
 201620172017
belastingcapaciteit96,90%98,00%99,72%

De belastingcapaciteit 2017 ligt vrijwel op het landelijk gemiddelde.